وقتی قرار است فرزندتان یک عمل جراحی انجام دهد، سوالات زیادی برایتان پیش میآید که خیلی از آنها درمورد بیهوشی است. دوست دارید بدانید که فرزندتان حین عمل درد خواهد کشید یا نه، میفهمد حین عمل چه اتفاقاتی برای او میافتد، اگر حین عمل بیدار شود و بترسد چه میشود و یا اگر بعد از عمل حالش خوب نبود چه.اینکه فرزندتان بیهوش خواهد شد و حس همه بدنش را از دست میدهد مسئلهای نگرانکننده است مخصوصاً اینکه برای سلامت فرزندتان به شخص دیگری اعتماد کردهاید. اما جای نگرانی نیست چون این روزها بیهوشی کاملاً ایمن است و برخلاف بیهوشیهای قدیم که پزشکان جز اتر و گوشی پزشکی چیزی استفاده نمیکردند، بیهوشی جدید در بیمارستانها و مراکز جراحی توسط متخصصین بسیار کارآمد که از انواع و اقسام داروها و تجهیزات استفاده میکنند انجام میشود.چه عمل جراحی فرزندتان عملی جزئی باشد که نیاز به بستری شدن دربیمارستان نداشته باشد و چه عملی جدی که نیاز به ریکاوری در بیمارستان را داشته باشد، خیلی مهم است که حامی خوبی برای فرزندتان باشد. هرچه آمادهتر و آرامتر باشید و به جراحی و بیهوشی اطمینان بیشتری داشته باشید، این تجربه هم برای شما و هم فرزندتان سادهتر خواهد شد
فرزندتان از چه خواهد ترسید:
سن و سطح رشد فرزندتان نقش مهمی در این مسئله دارد که چه چیز در بیهوشی ممکن است برای او وحشتآور باشد. بعضی از بچهها مخصوصاً بچههای خردسال، از اینکه باید از والدینشان جدا شوند واهمه دارند. به همین دلیل حضور پدرومادر در اتاق بیهوشی تا زمانیکه کاملاً بیهوش شوند باعث میشود احساس امنیت و اطمینان بیشتری داشته باشند. اما بچههای بزرگتر، ترسهای پیچیدهتری ممکن است داشته باشند: قرارگرفتن بدنشان در معرض جراحی، بریدن و بخیه زدن بدنشان، بیدار شدن موقع جراحی، از دست دادن کنترل، درد بعد از جراحی و حتی مرگ.یکی از نگرانیهای اصلی بچهها، چه کوچک باشند و چه بزرگ، این است که آیا سوزن در بدنشان فرو میرود و اگر اینطور است آیا درد دارد یا نه. میتوان برای از بین بردن درد آمپول، نوعی کرم موضعی مخصوص بیهوشی روی ناحیه مورد نظر مالید. اینکار معمولاً ترس از آمپول را در بیمار کاهش میدهد. و برحسب نوع جراحی و بیهوشی، در بسیاری از موارد بچهها میتوانند برای ریلکس شدن و خوابآلود شدن قبل از بیهوشی کامل و رفتن به اتاق جراحی از داروهای مخصوص استفاده کنند.
حرف زدن با فرزندتان درمورد بیهوشی:
اگر قبل از انجام بیهوشی و جراحی با فرزندتان درمورد آنچه که پیش خواهد آمد حرف بزنید به او کمک خواهید کرد با استرس و عدماطمینان خود کنار بیاید. در زیر به چند نکته مهم در این زمینه اشاره میکنیم: به فرزندتان اطمینان دهید که شما در یک اتاق نزدیک اتاق جراحی خواهید ماند و وقتی میخواهد از بیهوشی بیرون بیاید هم نزدیک او خواهید بود. همچنین میتوانید قبل که به بیهوشی کامل برود، کنار او بنشینید. دراین مورد حتماً با متخصص بیهوشی مشورت کنید. به فرزندتان توضیح دهید که خیلی زود به خانه برخواهد گشت. درصورتیکه بعد از عمل نیاز به بستری شدن کودک وجود داشته باشد هم به او اطمینان دهید که باز جای نگرانی نیست چون یکی از والدین میتوانند کنار او در اتاقش بمانند.
- اطلاعاتی مناسب با سن و سطح رشد فرزندتان در اختیار او قرار دهید.مثلاً درمورد 1 کمسنتر، اطلاعات کمتر بهتر از اطلاعات زیاد است. این به این معنی نیست که به او دروغ بگویید، منظور این است که فقط اطلاعات کافی و مناسب با سن او را در اختیارش قرار دهید. ارائه توضیحات پر از جزئیات ممکن است این تجربه را برای او وحشتآورتر کند. البته کودکان مختلف با هم متفاوت هستند.
مثلاً میتوانید بگویید، "دکتر متخصص به تو یک دارو میدهد که باعث میشود بخوابی تا موقعی که عملت میکنند دردی احساس نکنی".
یا میتوانید برای او توضیح دهید که تنها کاری که لازم است انجام دهد این است که نفس بکشد (اگر تحت بیهوشی عمومی قرار بگیرد یا بااستفاده از ماسک عمل نشسته انجام دهد). در بسیاری از موارد، IV، لولههای تنفس و مانیتورها بعد از بیهوش شدن کودک آورده میشوند و قبل از بهوش آمدن او هم برداشته میشوند به همین دلیل نمیدانند که کارهای ترسناک دیگری هم قرار است روی آنها انجام شود.اما به کودکان بزرگتر و نوجوانان باید اطمینان داده شود که حین عمل بهوش نمیآیند.
- از بکار بردن زبان وحشتآور خودداری کنید.بعنوان مثال، نباید بگویید، "آنها به تو گاز میدهند" یا "تو را به خواب میبرند". ممکن است کودک این گاز را با گاز سمی و خطرناکی که میتواند موجب مرگ شود اشتباه بگیرد و بهجای اینکه بگویید تورا به خواب میفرستند میتوانید بگویید "تو یک چرت کوتاه میزنی". همچنین اگر فرزندتان از آمپول یا سوزن واهمه دارد یا با پزشکان همراهی نکرد نباید به هیچ وجه به او بگویید که به او آمپول خواهند زد یا موقع عملش از سوزن استفاده میکنند.
- سوالات او را صادقانه پاسخ دهید.اگر قادر به پاسخگویی به سوالی نیستید، حتماً به کودک اطمینان دهید که از پزشکش خواهید پرسید.توضیح دهید که بیهوشی باعث میشود هیچ دردی موقع عمل احساس نکند.
- برای کودک توضیح دهید که ممکن است بعد از بیهوشی کمی درد احساس کند اما دکترها برای از بین دردش به او دارو خواهند داد.بعد از عمل سعی کنند که شجاع باشند یا با وجود درد صدایشان درنیاید. برای او توضیح دهید که باید هر دردی که دارد را به دکترش بگوید .
- برای کودک توضیح دهید که کاملاً طبیعی است که بعد از عمل یک حس خاص و عجیب داشته باشد.بااینکه این تجربه برای افراد مختلف متفاوت است اما ممکن است کودک بعد از بیهوشی احساس سردرگمی، سرما، حالتتهوع، ترس، نگرانی یا حتی ناراحتی کند. همه اینها کاملاً طبیعی هستند. میتوانید به فرزندتان بگویید، "وقتی بیدار میشوی یک حس خندهداری داری اما اشکالی ندارد. خیلی زود این حس از بین میرود."
- اطمینان یابید که هرچه که به فرزندتان میگویید با حرفهایی که دکتر به شما گفته است، همخوان باشد.اطلاعات غلط به فرزندتان ندهید چون اگر اتفاقی غیر از آنچه که برای کودکتانتوضیح دادهایدبیفتد، باعث میشودکه کودک حسابی بترسد.
وقتی میخواهید درمورد بیمارستان و عمل جراحی با فرزندتان حرف بزنید، یادتان باشد که از اشارات غیرکلامی برای اطمینان بیشتر فرزندتان استفاده کنید: تُن صدایتان، حالت چهره، حرکات وزبانانداممیتوانندپیامآورانقدرتمندیباشند. اگربهنظربرسدکهترسیدهاید،فرزندتانهمباوجودحرفهاییکهبرایتوضیحدادنمسائلبهاومیزنید، خواهد ترسید. به همین دلیل خیلی مهم است که سعی کنید به هیچ وجه گریه نکنید یا قبل و بعد از عمل جلو کودکتان احساسی نشوید. اگر فکر میکنید باید احساساتتان را تخلیه کنید، حتماً از اتاقی که فرزندتان در آن است بیرون بروید تا فرزندتان شما را نبیند.
اگر آرامش، قوی و آرامشبخش باشید، تجربه عمل چه برای شما و چه فرزندتان بسیار سادهتر خواهد شد.
والدین کودکان خردسالی که برای بیهوشی آماده میشوند اغلب مضطربترین افراد هستند. این کاملا طبیعی است. به یاد داشته باشید که کودکان خردسال نیز، تا دو ماهگی، معمولا میتوانند از والدین جدا شوند و توسط افرادی که مراقب آنها هستند آرام شوند. بین هشت ماهگی تا دو سالگی، کودکان در دوره بروز ترس از غریبهها هستند. حضور والدین و روشهای معمول باعث ایجاد احساس امنیت در فرزند شما خواهد شد. معمولا شرحی کوتاه و ساده درباره اتفاقی که قرار است رخ دهد برای این گروه سنی کفایت میکند. از توضیحات پر جزئیات درباره اینکه اعضای مختلف بدن به چه شکلی هستند و چه عملی قرار است برای وی انجام شود خودداری نمایید- کودکان خردسال معمولا چنین جزییاتی را درک نمیکنند. در عوض، برای مثال، داستانی درباره عروسکی که بیمار شده است و باید به بیمارستان برود را برای آنها تعریف کنید. با عروسک مثال بیاورید و سپس همان مواردی را که امکان دارد برای آنها اتفاق بیافتد را شرح دهید. کودکان زیر سه سال درک دقیقی از زمان ندارند و نباید از مدت زمان خیلی پیشتر در معرض این اطلاعات قرار بگیرند. برای کودکانی که میتوانند به صورت شفاهی و با لغات ارتباط برقرار کنند، میتوان اطلاعات را در همان روز یا روز قبل از مراجعه به بیمارستان در اختیار آنها قرار داد.
کودکان پیش دبستانی در دنیایی پر از رویا و تخیل زندگی میکنند. تفکرات آنها میتواند رویدادها را با هم ترکیب کند و به هم ارتباط دهد و امکان دارد علت و معلول را از هم تشخیص ندهد، که میتواند بر نحوه تفسیر و تجربه بیماری آنها تاثیر بگذارد و گیجکننده باشد. امکان دارد آنها در تشخیص واقعیات درونی و بیرونی مشکل داشته باشند. برای مثال، امکان دارد درد به عنوان موردی مرتبط با رویدادی خارجی تجربه شود.اطلاعاتی که در اختیار کودکان پیش دبستانی قرار میگیرد باید کوتاه و ساده باشد. آنها از طریق بازی یاد میگیرند، که این نوع برقراری ارتباط را پسندیده میکند. امکان دارد آنها اغلب با برقراری ارتباط با احساسات یک عروسک راحتتر باشند تا احساسات خودشان، بنابراین یک عروسک و "کیف دکتر" وسایل کمکی خوبی هستند. اطلاعات در رابطه با عروسک گفته میشود و در همین حال کودک در این روند سهیم میشود به صورتیکه میفهمد همین موارد برای او نیز اعمال خواهد شد.کودکان پیش دبستانی برداشتها و اندیشه موقتی دارند. بنابراین اطلاعات باید طی چندین روز مطرح شوند، مثلا طی یک هفته، تا در اینصورت جزئیات طی یک یا دو روز پیش از انجام آزمایش یا عمل در اختیار آنها قرار گیرد. ترس از ناشناختهها، از جمله روحها، دیوها و ماسکهای ترسناک، تا رسیدن به سن مدرسه معمول است. امکان دارد کودکان هنگام روبرو شدن با کارکنان بیمارستان که کلاه و گاهی ماسکهای جراحی دارند، از روی ترس واکنش نشان دهند.
از دوره اشتغال فکری قبلی به دنیای رویاها، کودکان مدرسهای شروع به جدا کردن دنیای خیال از واقعیت میکنند. بدن به اعضای تشکیل دهنده تقسیم میشوند. ساختار میتواند از عملکرد جدا شود. در این سن، کودکان میتوانند بفهمند که بیماری میتواند علاوه بر شوکهای خارجی به دلایل داخلی نیز ایجاد شوند. بیمار بودن نتیجه طلسمهای جادویی یا مجازات نیست، بلکه میتواند توسط عواملی مانند باکتری و ویروس توجیه شود. با این حال، در شرایط بسیار اضطرابآور، باز "تفسیرهای جادویی" روی خواهد داد.آگاهی از بدن مشخصتر از قبل خواهد بود. امکان دارد اعمال یا درمانها به عنوان قطع کردن یا بریدن اعضا تلقی شوند و ممکن است نگرانیهایی در رابطه با ایجاد تغییر در بدن وجود داشته باشد. درست مانند کودکان کم سن و سالتر، بسیار اهمیت دارد که توضیح کافی درباره عضوی از بدن که درگیر این عمل است ارائه شود.ممکن است کودکان این رده سنی توسط تجهیزات فنی که در محیط اتاق عمل مشاهده میکنند مرعوب شوند. همچنین در همین رده سنی است که نگرانی یا ترس از مرگ ایجاد میشود. خواب و مرگ با هم مرتبط تلقی میشوند و قابل درک است که بسیاری از کودکان از اینکه پس از بیهوشی بیدار نشوند میترسند.کودکان در این رده سنی میتوانند احساسات خود را به زبان بیاورند. آنها میتوانند دلایل آزمایش و پیامدهای آن را درک کنند. در مقایسه با کودکان کم سن و سالتر، آنها معمولا علاقه بیشتری به اتفاقی که در حال رخ دادن است نشان میدهند، و اطلاعات باید از سوالات آنها نشات بگیرد. اطلاعات ارائه شده توسط بازی با عروسک میتواند کودکانه به نظر بیاید، در عوض از عروسکها باید به عنوان اشیاء آموزشی استفاده شود. با این حال عکسها و نقاشیها برای کمک به اظهار نظرات و نگرانیهای آنها به کار برده میشوند.

نوجوانی دورهای پر هیجان است، که تغییرات جسمی و روحی مهمی را به همراه دارد. نگرانی از "عادی" نبودن، رشد نکردن یا نداشتن ظاهر قابل قبول بسیار معمول است. نوجوانان معمولا نگران کنترل داشتن بر بدن خود هستند. تغییراتی که در بدن آنها ایجاد میشود یا به وابسته بودن به کمک به واسطه یک بیماری میتواند به عنوان تجاوز به تمامیت آنها به شمار رود.نوجوانان در اکثر موارد گرایش دارند تا خود را به عنوان کانون توجه ببینند. امکان دارد شرایطی که در حال تجربه کردن آن هستند را کاملا منحصر به فرد تلقی کنند و متوجه نباشند که هر فردی میتواند با آنچه که آنها احساس خواهند کرد همدردی کند. بلوغ زمان آزادی و تمایل برای تصمیمگیری شخصی است. ممکن است نوجوانان نیاز شدیدی به خلوت و محیط خصوصی داشته باشند و امکان دارد تمامیت خود را به طور آشکار با حفظ فاصله از محیط پیرامون خود نشان دهند.نوجوانان اغلب آرزو میکنند تا تقریباً برابر با بزرگسالان در نظر گرفته شوند. اطلاعات باید تقریباً مانند یک بزرگسال در اختیار آنها قرار بگیرد. ممکن است نوجوانان درک کافی از بیولوژی داشته باشند تا بتوانند بفهمند که اندامها و بدن چطور عمل میکند، و همچنین میتوانند به صورت انتزاعی فکر کنند، و از اطلاعات ارائه شده نتیجهگیری نموده و پیامدهای اعمال برنامهریزی شده را برآورد نمایند. بنابراین فقط علاقه دارند، و ممکن است مایل باشند در زمینه علت انجام آزمایشات یا درمانهای خاص و نتیجه آنها اطلاعاتی بدست آورند. نوجوانان باید مورد تشویق قرار بگیرند تا سوال بپرسند و در بحثها، تصمیمگیریها و برنامهها شرکت کنند. اطلاعات باید از مدتی قبل در اختیار آنها قرار بگیرد تا امکان عکسالعمل و تعمق برای آنها وجود داشته باشد. نزد فرزند نوجوان خود بر اهمیت نوشتن سوالات و نگرانیها و آوردن آنها به بیمارستان تاکید نمایید.در این رده سنی، اغلب نگرانیهایی در رابطه با بیدار شدن طی آزمایش یا عمل، یا بیدار نشدن پس از بیهوشی وجود دارد. همچنین نگرانیهایی درباره "عدم تسلط"، از دست دادن کنترل، اظهاراتی که موجب خجالت میشود یا از دست دادن کنترل مثانه یا رودهها وجود دارد.
oکتابهایی برای والدین/ سرپرستان
oکتابهایی برای کودکان

برای حفظ ایمنی فرزند شما بسیار اهمیت دارد که از دستورالعملهای فردی پرهیز غذایی که دریافت میکنید، پیروی نمایید. این کار به دلیل خطر استفراغ کردن به هنگام بیهوشی صورت میگیرد که میتواند باعث مشکلات حاد مجرای تنفسی گردد. دستورالعملهای پرهیز غذایی پیش از بیهوشی برای غذاها و نوشیدنیهای مختلف متفاوت است که این موضوع به سرعت تخلیه شدن آنها از معده بستگی دارد. مایعات معمولا سریعتر از غذاهای جامد از معده خارج میشوند. لطفاً توجه کنید که حتی انواع مختلف مایعات نیز به زمانهای متفاوتی برای پرهیز غذایی نیاز دارند. برای مثال، آب پرتقال، ماست رقیق و نوشیدنیهای غیر الکلی گازدار نسبت به آب، آب سیب و قهوه به زمان بیشتری نیاز دارند. شیر مادر و جایگزینهای شیر در مکانی بین مایعات و غذاهای جامد قرار دارند. اگر موردی را به خوبی متوجه نمیشوید، برای مطرح کردن سوالات خود با بخش اطفال بیمارستان فرزند خود تماس بگیرید.

پس از ورود به بخش جراحی، یکی از والدین یا بزرگسالان همراه میتواند وارد اتاق عمل شود. از فرد همراه خواسته میشود تا یک روپوش، کلاه و پوشش کفش بپوشد. کودک از روی برانکار به میز جراحی چرخدار منتقل میشود که بعدا میتوان آن را به اتاق عمل منتقل نمود. هنگام آمادهسازی برای اعمال بیهوشی، والدین یا بزرگسالان همراه میتوانند روی چهارپایه کنار بیمار بنشینند. وقتی داروی بیهوشی وارد بدن شد، بیمار به سرعت به خواب فرو میرود. وقتی بیمار به خواب رفت، افراد همراه با همراهی کارکنان به بیرون از اتاق عمل و به نزدیکترین اتاق انتظار راهنمایی میشود. بسیاری از والدین تاثیر سریع داروی بیهوشی و از سوی دیگر ترک کردن فرزندشان را وحشتناک و مشکل مییابند. در این شرایط به یاد آوردن این موضوع که کارکنان به عنوان اولین اولویت همیشه مراقب ایمنی فرزند شما هستند، مفید خواهد بود. طی مدت بیهوشی، فرزند شما تحت نظارت کارکنان ماهر و تجهیزات ویژه نظارتی قرار دارد.
وضعیت کنونی سلامت فرزند شما اهمیت زیادی در رابطه با بیهوشی دارد. بنابراین کارکنان بخش بیهوشی وقتی شما را ملاقات میکنند چند سوال از شما خواهند پرسید. اگر از قبل راجع به موارد زیر فکر کرده باشید، بسیار مفید خواهد بود:
سوالات عمومی:

همچنین بسیار اهمیت دارد که بگویید فرزند شما مستعد حالت تهوع و استفراغ است، مثلا وقتی در ماشین هستید (حالت تهوع به هنگام حرکت با وسایل نقلیه).
اتاق ریکاوری:

وقتی جراحی به پایان رسید، بیمار به اتاق ریکاوری بعد از عمل جراحی انتقال مییابد. جراح مسئول معمولا برای ارائه اطلاعات درباره جراحی وارد این اتاق میشود. بنابراین، مفید خواهد بود که شما در زمان پیش بینی شده برای پایان جراحی در اتاق انتظار حضور داشته باشید. کارکنان به اتاق انتظار میآیند تا شما را به اتاق ریکاوری ببرند.
اتاق ریکاوری، اتاق بزرگی است که فضای کافی برای حضور چندین کودک با اندازه بدنی و سنهای مختلف را دارد. امکان حضور هر دو ولیوجود دارد. برادران و خواهران مجاز به ورود نیستند. نه کودکان و نه بزرگسالان مجاز به خوردن یا آشامیدن در اتاق ریکاوری نیستند، زیرا این کار میتواند برای کودکانی که پرهیز غذایی دارند آزاردهنده باشد.
تلفنهای همراه میتوانند در عملکرد تجهیزات پزشکی و فنی اختلال ایجادنمایند و همچنین میتواند برای کودکی که از بیهوشی خارج میشود آزاردهنده باشد، به همین دلیل از شما میخواهیم تا آنها را در اتاق ریکاوری خاموش نمایید.
بعضی از کودکان ناراحت هستند و نیاز به دلداری دارند اما اکثریت کودکان پس از بیهوشی خسته هستند و بهترین کار آن است که خودشان به طور طبیعی بیدار شوند. همه بیماران از طریق ماسکی که نزدیک صورتشان قرار داده میشود اکسیژن مکمل دریافت میکنند. تنفس، نبض و اشباع اکسیژن از آن دسته عواملی هستند که باید به دقت مورد نظارت و کنترل باشند.
عکسالعملهای نامساعد احتمالی کودکان به بیهوشی و جراحی به شدت به خصوصیات هر فرد بستگی دارد. طی مدت بیهوشی و پس از آن تلاشهای زیادی برای جلوگیری از کاستن هرگونه عوارض جانبی احتمالی صورت میگیرد. علیرغم این تلاشها، امکان بروز موارد زیر وجود دارد:

منابع:Bishofberger, E., Dahlquist, G., Edwinsson-Månsson, M., Tingberg, B. &Ygge, B. (2004).Barnet i vården. Stockholm: Liber. Tamm, M. (2004) Barn ochrädsla. Lund: Studentlitteratur
.
برچسب:
نویسنده: نیما کریمی